گلبرگی از باغ زیبای قرآن

   *تفسير آيات بر طبق تفسير نور جناب حجه الاسلام قرائتي (گزيده نكات و پيامهاي آيات كلام الله مجيد)*

لا يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ غَيْرُ أُولِي الضَّرَرِ وَالْمُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ فَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ عَلَى الْقَاعِدِينَ دَرَجَةً وَكُلا وَعَدَ اللَّهُ الْحُسْنَى وَفَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا (٩٥)

95. not equal are those of the believers who sit (at home), except those who are disabled (by injury or are blind or lame, etc.), and those who strive hard and fight In the Cause of Allâh with their wealth and their lives. Allâh has preferred In grades those who strive hard and fight with their wealth and their lives above those who sit (at home). unto each, Allâh has promised good (Paradise), but Allâh has preferred those who strive hard and fight, above those who sit (at home) by a huge reward;

95- مؤ منانى كه بدون عذر و ضرر (مثل بيمارى و معلوليّت ) از جهاد بازنشسته اند، بامجاهدانى كه با اموال و جانهاى خويش در راه خدا جهاد مى كنند، يكسان نيستند.خداوند، جهادگران با اموال و جانشان را بر وانشستگان از جنگ به درجه اى برترىداده است. خداوند همه مؤ منان را وعده ى پاداش نيك تر داده است، ولىخداوندمجاهدان را بر وانشستگان، با پاداش بزرگى برترى داده است.

95. ne sont pas égaux ceux des croyants qui restent chez eux - sauf ceux qui ont quelques infirmité - et ceux qui luttent corps et biens dans le sentier d'Allah. Allah donne à ceux qui luttent corps et biens un grade d'excellence sur ceux qui restent chez eux. et à chacun Allah a promis la meilleure récompense; et Allah a mis les combattants au-dessus des non combattants en leur accordant une rétribution immense;

- كسانى كه به جبهه ى جهاد نمى روند، چند گروهند: منافقان بى ايمان، مسلمانان ترسو،رفاه طلبان، شكّاكان، بى همّتان كه مى گويند: با مال و بيان و قلم و دعا،رزمندگان را دعا و حمايت مى كنيم و جهاد، براى ما واجب عينى نيست. آيه95، بهاين گروه آخر مربوط مى شود و از آنان انتقاد مى كند. زيرا گروه هاى ديگر در مواردمتعدّد به شدّت مورد انتقاد قرار گرفته اند و هيچ گونه مقام و درجه اى ندارند تامجاهدان يك درجه بالاتر از آنان باشند.

در روايات آمده است، كسانى كه به خاطر بيمارى نمى توانند بجنگند ولى دلشان همراهرزمندگان است، با آنان در ثواب جهاد برابرند.

- در روايات آمده است: كسى كه به خاطر حفظ دين خود، حتّى يك قدم هجرت كند، اهل بهشتو همنشين حضرت محمّد صلّى اللّه عليه و آله و ابراهيم عليه السّلام است .

- شيوه ى تبليغ و تشويق، بايد مرحله اى باشد. با هر كس بايد به نحوى سخن گفت: قرآن با مؤ منان جبهه نرفته و منافقان و ترسوها ورفاه طلبان برخورد متفاوت دارد. هر كجا خطر ناباورى مردم محتمل است، اصرار و تكرار لازم است .

- خدمات و تلاش هر كس محترم است و به خاطر شركت كسانى در جبهه، نبايد ارزش هاىديگران ناديده گرفته شود. برترى مجاهدان آرى، امّا طرد ديگران هرگز. هر كس در هر موقعيّت و مقام و خدمتى كه باشد، بايد بداند مقام رزمندگان مخلص از اوبالاتر است . خداوند، غفور و رحيم است، امّا شرط برخوردارى از اين غفران و رحمت، جبهه رفتن وجهاد است .

دَرَجَاتٍ مِنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا (٩٦)

96. degrees of (higher) grades from him, and Forgiveness and Mercy. and Allâh is ever Oft­Forgiving, Most Merciful.

96- آن پاداش بزرگ درجاتِ مهم و متعدّد همراه با آمرزش و رحمتى از جانب اوست وخداوند همواره آمرزنده و مهربان است .

96. des grades de supériorité de Sa part Ainsi qu'un pardon et une Miséricorde. Allah est Pardonneur et Miséricordieux.

- شرط دريافت و برخوردارى از رحمت الهى، پاك بودن و پاك شدن است . ترك هجرت واز دست دادن هدف وعقيده، ظلم به خويش است . توجيه گناه پذيرفته نمى شود.

إِنَّ الَّذِينَ تَوَفَّاهُمُ الْمَلائِكَةُ ظَالِمِي أَنْفُسِهِمْ قَالُوا فِيمَ كُنْتُمْ قَالُوا كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الأرْضِ قَالُوا أَلَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةً فَتُهَاجِرُوا فِيهَا فَأُولَئِكَ مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَسَاءَتْ مَصِيرًا (٩٧)

97. Verily! as for those whom the angels take (in death) while they are wronging themselves (as they stayed among the disbelievers even though emigration was obligatory for them), they (angels) Say (to them): "In what (condition) were you?" they reply: "We were weak and oppressed on earth." they (angels) say: "Was not the earth of Allâh spacious enough for You to emigrate therein?" such men will find their abode In Hell - what an evil destination!

97- همانا كسانى كه فرشتگان، جانشان را مى گيرند، در حالى كه بر خويشتن ستم كرده اند،از آنان مى پرسند: شما در چه وضعى بوديد؟ گويند: ما در زمين مستضعف بوديم و بهناچار در جبهه ى كافران قرار داشتيم فرشتگان در پاسخ گويند: مگر زمين خداوندگسترده نبود تا در آن هجرت كنيد؟ آنان، جايگاهشان دوزخ است و بد سرانجامى است .

97. ceux qui ont fait du tort à eux mêmes, les Anges enlèveront leurs âmes en disant: ‹Où en étiez-vous?› (à propos de votre religion) - ‹Nous étions impuissants sur terre›, dirent-ils. alors les Anges diront: ‹La terre d'Allah n'était-elle pas assez vaste pour vous permettre d'émigrer?› voilà bien ceux dont le refuge et l'Enfer. et quelle mauvaise destination!

إِلا الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ لا يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً وَلا يَهْتَدُونَ سَبِيلا (٩٨)

98. except the weak ones among men, women and Children who cannot devise a plan, nor are they Able to direct their way.

98- مگر مردان و زنان و كودكان مستضعف و زيردستى كه قدرت تدبير و چاره جويى ندارند وراهى براى هجرت نمى يابند.

98. a l'exception des impuissants: hommes, femmes et enfants, incapables de se débrouiller, et qui ne trouvent aucune voie:

فَأُولَئِكَ عَسَى اللَّهُ أَنْ يَعْفُوَ عَنْهُمْ وَكَانَ اللَّهُ عَفُوًّا غَفُورًا (٩٩)

99. for These there is hope that Allâh will forgive them, and Allâh is ever Oft Pardoning, Oft-Forgiving.

99- پس آنانند كه اميد است خداوند از آنان درگذرد و خداوند همواره آمرزنده و بخشايندهاست .

99. a ceux-là, il se peut qu'Allah donne le pardon. Allah est Clément et Pardonneur.

- آنان كه نه تدبيرى براى دفع كفر دارند و نه راهى براى تسليم حقّ، مستضعفند و تكليفاز آنان برداشته شده است .

امام باقر عليه السّلام: مردان و زنانى كه عقلشان مثل كودكان است، مستضعف هستند.

- نا آگاهى از معارف دينى با وجود امكان يادگيرى، گناه و ظلم به خويشتن است .

- عذرهاى واقعى پذيرفته است، نه عذرتراشى ها و بهانه جويى ها. ترك هجرت، به قدرى مهم است كه بخشوده شدن اين گونه افراد گرفتار و عاجز، با "شايد"  مطرح شده است، نه بهصورت قطعى .

وَمَنْ يُهَاجِرْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ يَجِدْ فِي الأرْضِ مُرَاغَمًا كَثِيرًا وَسَعَةً وَمَنْ يَخْرُجْ مِنْ بَيْتِهِ مُهَاجِرًا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ ثُمَّ يُدْرِكْهُ الْمَوْتُ فَقَدْ وَقَعَ أَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا (١٠٠)

100. He who emigrates (from his home) In the Cause of Allâh, will find on earth many dwelling places and plenty to live by. and Whosoever leaves his home as an emigrant unto Allâh and his Messenger, and death overtakes him, his reward is Then surely incumbent upon Allâh. and Allâh is ever Oft­Forgiving, Most Merciful.

100- و هر كه در راه خداوند هجرت كند، اقامتگاه هاى بسيار همراه با گشايش خواهد يافت وهر كه از خانه اش هجرت كنان به سوى خدا و پيامبرش خارج شود، سپس مرگ، او را دريابدحتماً پاداش او بر خداوند است و خداوندآمرزنده ى مهربان است .

100. et quiconque émigre dans le sentier d'Allah trouvera sur terre maints refuges et abondance. et quiconque sort de Sa maison, émigrant vers Allah et son Messager, et que la mort atteint, Sa récompense incombe à Allah. et Allah est Pardonneur et Miséricordieux.

- امام صادق عليه السّلام فرمودند: كسى كه براى معرفت امام زمان خود از خانه و شهرخود خارج شود، ولى اجل به او مهلت ندهد، از مصاديق اين آيه است.

- هجرت، زمينه ساز گشايش و توسعه است .ما مكلّف به وظيفه ايم، نه نتيجه. مهم خروج از منزل است، نه وصول به مقصد. پاداش "مهاجر" با خداست وبالاتر از بهشت است .

وَإِذَا ضَرَبْتُمْ فِي الأرْضِ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَنْ تَقْصُرُوا مِنَ الصَّلاةِ إِنْ خِفْتُمْ أَنْ يَفْتِنَكُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا إِنَّ الْكَافِرِينَ كَانُوا لَكُمْ عَدُوًّا مُبِينًا (١٠١)

101. and when You (Muslims) travel In the land, there is no sin on You if You shorten Your Salât (prayer) if You fear that the disbelievers may attack you, Verily, the disbelievers are ever unto You open enemies.

101- و هرگاه كه در زمين سفر كنيد، گناهى بر شما نيست كه نماز را كوتاه كنيد، اگر بيمداريد كه كافران به شما آزار و ضرر رسانند. همانا كافران همواره دشمن آشكارشمايند.

101. et quand vous parcourez la terre, ce n'est pas un péché pour vous de raccourcir la Salat, Si vous craignez que les mécréants ne vous mettent à l'épreuve, car les mécréants demeurent pour vous un ennemi déclaré.

- نماز قصر، مخصوص موارد ترس از دشمن نيست. ولى چون معمولا در سفرها، بيم و نگرانىهست، يا اينكه چون قانون نماز قصر، ابتدا در موارد ترس بوده و بعدها نسبت به هرسفر تعميم يافته، قيد (ان خفتم ) آمده است .

در روايات مقدار سفرى كه در آن نماز كوتاه و شكسته مى شود، مسير يك روز (هشت فرسخ)مشخّص شده است .

تمام نمازهاى مسافر جز نماز مغرب دو ركعتى استو مراد از كوتاهكردن نماز، دو ركعتى شدن نمازهاى چهار ركعتى است .

- واقع بينى و انعطاف پذيرى، يك اصل در قوانين الهى است . در حال نماز هم از دشمن غافل نباشيد. سياست و ديانت، عبادت و فطانت از هم جدا نيست . حتّى به هنگام احتمال خطر، اقامه نماز واجب است . كفر و ايمان با هم در تضادّند.