گلبرگی از باغ زیبای قرآن

گلبرگ چهار صد و پنجاه و نهم

 

خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَأَنْزَلَ لَكُمْ مِنَ الأنْعَامِ ثَمَانِيَةَ أَزْوَاجٍ يَخْلُقُكُمْ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ خَلْقًا مِنْ بَعْدِ خَلْقٍ فِي ظُلُمَاتٍ ثَلاثٍ ذَلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُ لا إِلَهَ إِلا هُوَ فَأَنَّى تُصْرَفُونَ (٦)

 

إِنْ تَكْفُرُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنْكُمْ وَلا يَرْضَى لِعِبَادِهِ الْكُفْرَ وَإِنْ تَشْكُرُوا يَرْضَهُ لَكُمْ وَلا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى ثُمَّ إِلَى رَبِّكُمْ مَرْجِعُكُمْ فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ إِنَّهُ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ (٧)

 

وَإِذَا مَسَّ الإنْسَانَ ضُرٌّ دَعَا رَبَّهُ مُنِيبًا إِلَيْهِ ثُمَّ إِذَا خَوَّلَهُ نِعْمَةً مِنْهُ نَسِيَ مَا كَانَ يَدْعُو إِلَيْهِ مِنْ قَبْلُ وَجَعَلَ لِلَّهِ أَنْدَادًا لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِهِ قُلْ تَمَتَّعْ بِكُفْرِكَ قَلِيلا إِنَّكَ مِنْ أَصْحَابِ النَّارِ (٨)

 

أَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ آنَاءَ اللَّيْلِ سَاجِدًا وَقَائِمًا يَحْذَرُ الآخِرَةَ وَيَرْجُو رَحْمَةَ رَبِّهِ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُولُو الألْبَابِ (٩)

 

قُلْ يَا عِبَادِ الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا رَبَّكُمْ لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا فِي هَذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ وَأَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةٌ إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَابٍ (١٠)

 

6. He created you (all) from a single person: then created, of like nature, His mate; and He sent down for you eight head of cattle In pairs: He makes you, In the wombs of your mothers, In stages, one after another, In three veils of darkness. such is Allah, your Lord and Cherisher: to Him belongs (all) Dominion. there is no god but He: then How are ye turned away (from your true Centre)?

7. if ye reject ((Allah)), truly Allah hath no need of you; but He liketh not ingratitude from His servants: if ye are grateful, He is pleased with you. no bearer of burdens can bear the burden of another. In the end, to your Lord is your return, when He will Tell you the truth of all that ye did (in This life). for He knoweth well all that is In (men's) hearts.

8. when some trouble toucheth man, He crieth unto His Lord, turning to Him In repentance: but when He bestoweth a favour upon Him As from Himself, (man) doth forget what He cried and prayed for before, and He doth set up rivals unto Allah, Thus misleading others from Allah.s path. say, "Enjoy Thy blasphemy for a Little while: Verily Thou art (one) of the companions of the Fire!"

9. is one who worships devoutly during the Hour of the night prostrating Himself or standing (in adoration), who takes heed of the Hereafter, and who places His hope In the Mercy of His Lord - (Like one who does not)? say: "Are those equal, those who know and those who do not know? it is those who are endued with understanding that receive admonition.

10. say: "O ye My servants who believe! fear your Lord, good is (the reward) for those who do good In This world. spacious is Allah.s earth! those who patiently persevere will truly receive a reward without measure!"

 

6*او شما را از يك نفس آفريد، سپس جفتش را از همان نفس قرار داد و براي شما (از خزانه قدرت خود) از چهارپايان هشت زوج (نر و ماده گوسفند و بز و گاو و شتر) نازل كرد. او شما را در شكم هاي مادرانتان و در تاريكي هاي سه گانه (گوشت و پوست و خون) آفرينشي پس از آفرينشي ديگر در مراحل گوناگون مي آفريند. اين است خدايي كه پروردگار شماست، حكومت براي اوست، جز او هيچ معبودي نيست، پس چگونه به بي راهه مي رويد؟

 

7* اگر كفران پيشه كنيد، پس بدانيد خداوند از شما بي نياز است و براي بندگانش كفران را نمي پسندد و اگر شكرگزار باشيد آن را براي شما مي پسندد و هيچ گناهكاري بار گناه ديگري را بر نمي دارد، سپس بازگشت شما به سوي پروردگارتان است، پس شما را به آن چه عمل مي كرديد خبر خواهد داد، همانا او به آن چه در سينه هاست بس آگاه است.

 

8* و هرگاه به انسان آسيبي رسد پروردگارش را مي خواند در حالي كه با توبه به سوي او بازگشته است. امام همين كه خداوند از جانب خويش نعمت بزرگي به او بدهد آن چه را به خاطر رفع آن قبلاً خدا را مي خواند، فراموش مي كند و براي خداوند همتاياني قرار مي دهد تا خود و ديگران را از راه او منحرف سازد. بگو: مدت كمي را با كفر خود كامياب باش كه تو بدون شك از دوزخياني.

 

9* آيا چنين كسي بهتر است يا آن كس كه در طول شب در حال سجده و قيام به اطاعت مشغول است و از آخرت مي ترسد و به رحمت پروردگارش اميد دارد؟ بگو: آيا كساني كه مي دانند و كساني نمي دانند يكسانند؟ تنها خردمندان متذكر مي شوند و پند مي پذيرند.

 

10* بگو: اي بندگان من كه ايمان آورده ايد! از پروردگارتان پروا كنيد. براي كساني كه در اين دنيا نيكي كرده اند نيكي است و زمين خدا بزرگ است، (پس اگر در منطقه اي براي حفظ ايمان و تقوا و كار نيك در فشاريد، هجرت نماييد.) همانا صابران پاداش خود را بي حساب و به طور كامل دريافت مي دارند.

 

6. il vous a créés d'une personne Unique et a tiré d'elle son épouse. et il a fait descendre [créé] pour vous huit couples de bestiaux. il vous crée dans les ventres de vos mères, création après création, dans trois ténèbres. tel est Allah, votre Seigneur! a Lui appartient toute la royauté. point de divinité à part Lui. Comment pouvez-vous vous détourner [de son culte]?

7. Si vous ne croyez pas, Allah se passe largement de vous. de ses serviteurs Cependant, il n'agrée pas la mécréance. et Si vous êtes reconnaissants, il l'agrée pour vous. Nul pécheur ne portera les péchés d'autrui. Ensuite, vers votre Seigneur sera votre retour: il vous informera alors de ce que vous faisiez car il connaît parfaitement le contenu des poitrines.

8. et quand un Malheur touche l'homme, il appelle son Seigneur en se tournant vers Lui. puis quand il Lui Accorde de Sa part un bienfait, il oublie la raison pour laquelle il faisait appel, et il assigne à Allah des égaux, afin d'égarer (les gens) de son chemin. Dis: ‹Jouis de Ta mécréance un court moment. Tu fais partie des gens du feu›.

9. Est-ce que celui qui, aux heures de la nuit, reste en dévotion, prosterné et debout, prenant garde à l'au-delà et espérant la miséricorde de son Seigneur... Dis: ‹Sont-ils égaux, ceux qui savent et ceux qui ne savent pas?› seuls les doués d'intelligence se rappellent.

10. Dis: ‹ Mes serviteurs qui avez cru! craignez votre Seigneur›. ceux qui ici-bas font le bien, auront une bonne [récompense]. la terre d'Allah est vaste et les endurants auront leur pleine récompense sans compter.

 

 

ü    گزيده اي از نكات اين گلبرگ

 

 

* مراد از "ثمانية ازواج" در اين جا(آيه6) به دليل آيه 143 و 144 سوره انعام مي فرمايد: "من الضأن اثنين و من المَز اثنين" ، " و من الابل اثنين و من البقر اثنين" نر و ماده از چهار نوع حيوان است: گوسفند، بز، شتر و گاو.

مراد از "أنزَل" نزول مكاني نيست، بلكه نعمتي است كه از مقام برتر به مقام پايين تر داده مي شود. يا به معناي پذيرايي است، نظير آيه "نُزُلاً من عندالله" و يا به جهت آن است كه سرچشمه حيات حيوانات، آبي است كه از بالا نازل مي شود و خزينه همه نعمت ها بالاست. "ان من شيء عندنا خزائنه و ما ننزّله الاّ بقدر معلوم" هيچ چيزي نيست مگر آن كه خزينه آن نزد ماست و ما جز به مقدار معين نازل نمي كنيم.

مراد از «ظلمات سه گانه» به گفته امام حسين(ع) در دعاي عرفه، گوشت و پوست و خون است "ثمّ اسكنتَني في ظلمات ثلاث بين لحم و جلد و دم".

 

* در آيه قبل، نعمت هاي خداوند در آفرينش انسان و رزق مادي او مطرح شد، در اين آيه(8) سخن از وظيفه انسان در شكرگزاري از اين نعمت هاست.

مراد از كفر در اين آيه، كفران نعمت است، به دليل آن كه در مقابل آن، از تشكر سخن به ميان آمده است.

خداوند ما را بيش از خودمان دوست دارد، او كفران و ناسپاسي را براي ما نمي پسندد ولي ما براي خود مي پسنديم.

چون در آيه مطرح شده كه هركس مسئول كار خويش است و محل رسيدگي به امور قيامت است، آيه با جمله "انّه عليم بذات الصدور" پايان پذيرفت تا بگويد: داورِ آن روز همه چيز را مي داند.

 

* "ضُرّ" به معناي هرگونه آسيب و ضرر است. "خَوَّله" به معناي عطاي بزرگ است. "منيب" يا از "نوبة" است، يعني انسان نوبت به نوبت به خدا توجه مي كند، يا از "نابَ" به معناي انقطاع است، يعني انسان در بست به او توجه مي كند كه ظاهراً همين معناي دوم مراد است.

در آيات قبل،‌خداشناسي از طريق آفريده ها مطرح بود و در اين آيه(8) توجه به خدا از طريق فطرت و درون مطرح است.

 

* در كنار آيه قبل كه سيماي اصحاب آتش را بيان كرد، در اين آيه(9) سيمايي از صفات مؤمنان را بيان مي فرمايد. در آيه قبل فرمود: گروهي تنها به هنگام مصيبت به خدا توجه دارند و هنگام رفاه او را فراموش مي كنند ولي در اين آيه مي فرمايد: مؤمنان همواره ياد خدا هستند، چه در رفاه و چه در سختي.

امام باقر(ع) فرمود: مراد از قنوت در شب "قانت آناء الليل"، قيام براي نماز شب است.

 

* پيامبر اكرم(ص) فرمود: براي گروهي در قيامت پرونده اي گشوده نمي شود و آنان بدون سؤال و جواب به بهشت مي روند، سپس حضرت اين آيه را تلاوت فرمود: "انّما يوفّي الصابرون اجرهم بغير حساب".

 

 

 

 

ü    گزيده اي  پيامهاي اين گلبرگ

 

* جنس همه انسان ها، از مرد و زن و از سفيد و سياه، يكي است.

 

* گرچه مرد و زن از نظر جسمي تفاوت هايي دارند، اما روح آنها يكي است.

 

* زوجيت نعمتي است علاوه بر خلقت كه خداوند به انسان عطا كرده است.

 

* انسان براي بقاي نوع، به همسر نياز دارد.

 

* شكم و شهوت، نيازهاي اوليه انسان هستند كه خداوند به آنها توجه نموده است.

 

* در ميان انواع حيوانات، چهار حيوان (گوسفند، بز، گاو و شتر) نقش ويژه اي در خوراك انسان دارند.

 

* آفرينش انسان در چند مرحله انجام مي گيرد.

 

* انسان در تاريكي فلج است ولي خداوند در تاريكي هاي متراكم فعال است.

 

* نعمت هاي زندگي را از خدا بدانيم كه او هم خالق است و هم مالك، هم ربّ است و هم معبود.

 

* فرمان عبادت، نشانه نياز خداوند به ما نيست. (همان گونه كه دستور خانه سازي رو به خورشيد، نشانه نياز خورشيد به ما نيست. خداوند نه تنها به ما، بلكه به هيچ چيزي نياز ندارد).

 

* كفر و انحراف خود را به مشيت و اراده الهي نسبت ندهيد. (برخي كفار و مشركان، راه خود را خواست خدا مي دانستند).

 

* خداوند منحرفان را نيز بنده خود مي داند.

 

* شكر، كليد رضايت خداست.

 

* در شيوه دعوت، گام به گام پيش رويم. گام اول فرمود: او بي نياز است، گام دوم فرمود: او به كفر شما راضي نيست، گام سوم فرمود: ايمان و شكر شما به سود شماست و در پايان فرمود:‌اگر سركشي كنيد به حسابتان مي رسد.

 

* خداوند عادل است و هركس جزاي كار خودش را مي بيند.

 

* هركس مسئول كار خويش است و نمي توان گناه كسي را به دوش ديگري انداخت.

 

* در تهديد كساني كه گناهشان قطعي نيست، راه عفو را باز گذاريد.

 

* مقدار پاداش و كيفر به عملكرد خود ما بستگي دارد.

 

* دقت در پاداش و كيفر، به علم دقيق الهي مربوط است.

 

* علم الهي، هم عميق است، هم گسترده، هم به ظاهر است، هم به باطن.

 

* خداوند نيت ها و انگيزه هاي اعمال را مي داند.

 

* قرآن از توجه هاي موسمي و موضعي انسان كه به هنگام اضطرار پيش مي آيد و بعد فراموش مي شود، انتقاد مي كند.

 

* انسان كم ظرفيت است و در اولين برخورد با سختي، فرياد مي زند.

 

* مشكلات، عامل بيداري و بازگشت به فطرت است. (گرفتاري ها انسان را به توبه و دعا وادار مي كند).

 

* دعاي خالصانه سبب برطرف شدن ناگواري هاست.

 

* ضررها از او نيست، ولي نعمت ها از اوست.

 

* رفاه، مايه غفلت و فراموشي است.

 

* انسان هاي كم ظرفيت به هنگام رفاه، مشكلات قبلي خود را فراموش مي كنند.

 

* غفلت از ياد خدا، مايه شرك است و كسي كه به خاطر رفاه خدا را فراموش كرد، به سراغ غير او مي رود.

 

* شرك انسان، گسترده است و هر روز به چيزي دل مي بندد.

 

* توجه انسان به غير خدا، ديگران را نيز به اشتباه و گمراهي مي اندازد.

 

* انحراف انسان گام به گام است. اول: نسيان، دوم: شرك، سوم: منحرف كردن ديگران.

 

* هر كاميابي نشانه محبوبيت نيست.

 

* مشرك كافر است.

 

* كاميابي هاي دنيا نسبت به آخرت كم است.

 

* مجازات كفران و كفر، قرين شدن با دوزخيان است.

 

* شب، بهترين بستر عبادت است.

 

* نشانه علم، عبوديت است. (علم و عبادت بايد با هم باشند. آري شب زنده داران عابد و آخرت جويان اميدوار به رحمت الهي عالمان واقعي هستند).

 

* عبادتي ارزش دارد كه تداوم داشته باشد.

 

* مردان خدا، هم از آخرت بيم دارند و هم به رحمت الهي اميدوارند.

 

* ترس ما به خاطر عمل خود ماست ولي اميد ما به فضل و رحمت اوست.

 

* يكي از روش هاي تربيت، مقايسه خوبي ها و بدي ها و خوبان و بدان است.

 

* پند پذيري نشانه عقل سليم است.

 

* در دعوت ديگران به كار نيك، به مخاطب كرامت دهيد.

 

* ايمان به تنهايي كافي نيست و بايد همراه تقوا و دوري از گناه باشد.

 

* كار نيكي ارزش دارد كه از اهل ايمان و تقوا باشد.

 

* خداوند، در كارهاي نيك مقابله به مثل مي كند.

 

* گاهي حفظ تقوا مستلزم هجرت است.

 

* هجرت، مقدمه دريافت الطاف الهي است.

 

* هجرت، صبر و مقاومت لازم دارد.