آيات 30 تا 38 سوره مباركه فصّلت
گلبرگ چهار صد و هشتاد ام
إِنَّ الَّذِينَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلائِكَةُ أَلا تَخَافُوا وَلا تَحْزَنُوا وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتِي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ (٣٠)
نَحْنُ أَوْلِيَاؤُكُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الآخِرَةِ وَلَكُمْ فِيهَا مَا تَشْتَهِي أَنْفُسُكُمْ وَلَكُمْ فِيهَا مَا تَدَّعُونَ (٣١)
نُزُلا مِنْ غَفُورٍ رَحِيمٍ (٣٢)
وَمَنْ أَحْسَنُ قَوْلا مِمَّنْ دَعَا إِلَى اللَّهِ وَعَمِلَ صَالِحًا وَقَالَ إِنَّنِي مِنَ الْمُسْلِمِينَ (٣٣)
وَلا تَسْتَوِي الْحَسَنَةُ وَلا السَّيِّئَةُ ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ فَإِذَا الَّذِي بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ عَدَاوَةٌ كَأَنَّهُ وَلِيٌّ حَمِيمٌ (٣٤)
وَمَا يُلَقَّاهَا إِلا الَّذِينَ صَبَرُوا وَمَا يُلَقَّاهَا إِلا ذُو حَظٍّ عَظِيمٍ (٣٥)
وَإِمَّا يَنْزَغَنَّكَ مِنَ الشَّيْطَانِ نَزْغٌ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ (٣٦)
وَمِنْ آيَاتِهِ اللَّيْلُ وَالنَّهَارُ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ لا تَسْجُدُوا لِلشَّمْسِ وَلا لِلْقَمَرِ وَاسْجُدُوا لِلَّهِ الَّذِي خَلَقَهُنَّ إِنْ كُنْتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ (٣٧)
فَإِنِ اسْتَكْبَرُوا فَالَّذِينَ عِنْدَ رَبِّكَ يُسَبِّحُونَ لَهُ بِاللَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَهُمْ لا يَسْأَمُونَ (٣٨)
30. In the case of those who say, "Our Lord is Allah., And, further, stand straight and steadfast, the angels descend on them (from time to time): "Fear ye not!" (They suggest), "Nor grieve! but receive the glad tidings of the Garden (of bliss), the which ye were promised!
31. "We are your protectors In This life and In the Hereafter: therein shall ye have all that your souls shall desire; therein shall ye have all that ye ask for!-
32. "A hospitable gift from one Oft-forgiving, Most Merciful!"
33. who is better In speech than one who calls (men) to Allah, works righteousness, and says, "I am of those who bow In Islam"?
34. nor can goodness and evil be equal. repel (evil) with what is better: then will He between whom and Thee was hatred become As it were Thy friend and intimate!
35. and no one will be granted such goodness except those who exercise patience and self-restraint,- none but persons of the greatest good fortune.
36. and if (at any time) an incitement to discord is made to Thee by the evil one, seek refuge In Allah. He is the one who hears and knows all things.
37. among His sings are the night and the Day, and the sun and the Moon. Adore not the sun and the moon, but Adore Allah, who created them, if it is Him ye wish to serve.
38. but is the (Unbelievers) are arrogant, (no matter): for In the presence of Thy Lord are those who celebrate His praises by night and by Day. and They never flag (nor feel themselves above it).
30*همانا كساني كه گفتند: پروردگار ما خداست، پس بر اين عقيده مقاومت نمودند، فرشتگان بر آنان نازل مي شوند و مي گويند: نترسيد و غمگين مباشيد و بشارت باد بر شما به بهشتي كه پي در پي وعده داده مي شديد.
31* ما (فرشتگان) در دنيا و آخرت دوستان شماييم؛ و براي شماست در بهشت هر چيزي كه تمايل داشته باشيد و براي شماست در آن جا هر چه را درخواست كنيد.
32* (همه اين ها) پذيرايي مقدماتي جانب خداوند بخشنده مهربان است.
33* و كيست خوش سخت تر از كسي كه مردم را به سوي خداوند دعوت كند و خود نيز عمل شايسته انجام دهد و بگويد: من از مسلمانان هستم؟
34* و نيكي با بدي يكسان نيست؛ بدي ديگران را با شيوه بهتر كه نيكي است دفع كن، كه اين هنگام آن كس كه ميان تو و او دشمني است هم چون دوست گرم مي شود (و عداوتش نسبت به تو تمام مي شود).
35* و اين خصلت و برخورد نيكو را جز كساني كه اهل صبر و شكيبايي هستند دريافت نمي كنند و اين را جز كساني كه داراي بهره بزرگي از كمالات باشد نخواهد يافت.
36* و اگر انگيزه و وسوسه اي از طرف شيطان تو را تحريك كند كه بدي را با بدي جواب دهيد پس به خداوند پناه ببر كه او خود شنواي آگاه است.
37* و از نشانه هاي قدرت او شب و روز و خورشيد و ما هاست، نه براي خورشيد سجده كنيد و نه براي ماه بلكه خداوندي كه آنها را آفريده سجده كنيد، اگر تنها او را مي پرستيد.
38* و اگر گروهي از مردم از عبادت خداوند تكبر ورزيدند، پس باكي نيست زيرا كساني از فرشتگان كه نزد پروردگارت هستند شب و روز را براي او تسبيح مي گويند و خسته نمي شوند.
30. ceux qui disent: ‹Notre Seigneur est Allah›, et qui se tiennent dans le droit chemin, les Anges descendent sur eux. ‹N'ayez pas peur et ne soyez pas affligés; mais ayez la bonne nouvelle du Paradis qui vous était promis.
31. nous somme vos protecteurs dans la vie présente et dans l'au- delà; et vous y aurez ce que vos âmes désireront et ce que vous réclamerez,
32. un lieu d'accueil de la part d'un Très grand Pardonneur, d'un Très Miséricordieux›.
33. et qui profère plus belles paroles que celui qui appelle à Allah, fait bonne oeuvre et dit: ‹Je suis du nombre des Musulmans?›
34. la bonne action et la mauvaise ne sont pas pareilles. repousse (le mal) par ce qui est meilleur; et voilà que celui avec qui Tu avais une animosité devient tel un ami chaleureux.
35. mais (ce privilège) n'est donné qu'à ceux qui endurent et il n'est donné qu'au Possesseur d'une grâce infinie.
36. et Si jamais le Diable t'incite (à agir autrement), alors cherche refuge auprès Allah; C'est Lui, vraiment l'Audient, l'Omniscient.
37. Parmi ses merveilles, sont la nuit et le jour, le soleil et la lune: ne vous prosternez ni devant le soleil, ni devant la lune, mais prosternez-vous devant Allah qui les a créés, Si C'est Lui que vous adorez.
38. mais s'ils s'enflent d'orgueil... ceux qui sont auprès de Ton Seigneur [les Anges] le glorifient, nuit et jour, sans jamais se lasser!

ü گزيده اي از نكات اين گلبرگ
* نمونه روشن نزول فرشتگان بر مؤمنان را در سوره آل عمران آيه 125 مي خوانيم كه مي فرمايد: "بلي ان تصبروا و تتّقوا و يأتوكم من فورهم هذا يمددكم ربّكم بخمسة آلاف من الملائكة مسوّمين" آري، اگر شما رزمندگان جنگ بدر استقامت و تقوا پيشه كنيد و دشمن به همين زودي به سراغ شما بيايد، خداوند شما را به پنج هزار نفر فرشته نشاندار ياري مي كند.
مشابه اين آيه را نيز در سوره احقاف، آيه 13 و 14 مي خوانيم: "ان الّذين قالوا ربّنا الله ثمّ استقاموا فلا خوف عليهم و لا هم يحزنون اولئك اصحاب الجنة خالدين فيها جزاء بما كانوا يعملون" كساني كه گفتند: پروردگار ما الله است و سپس استقامت كردند پس نه خوفي بر آنهاست و نه اندوهي، آنان اصحاب بهشت هستند كه به پاداش عملكردشان براي هميشه در آن جا هستند.
* "نُزل" به چيزي گفته مي شود كه براي پذيرايي از مهمان به هنگام ورود و نزول، آماده كنند.
* خداوند در آيه 18 سوره زمر به مردم سفارش كرد كه سخنان را گوش دهيد و از احسن آن پيروي كنيد؛ اين آيه(33) سخن احسن را دعوت الي الله مي داند، بنابراين وظيفه مردم آن است كه از ميان گويندگان دنبال كسي باشند كه روح تسليم خدا و عملش صالح و دعوتش به راه خدا باشد.
* در برابر كساني كه مردم را به خدا دعوت مي كنند افراد بي تفاوت و نااهل و بد رفتاري پيدا مي شوند كه اگر مبلغ دين، با اخلاق خوش و سعه صدر با آنان برخورد نكند توفيقي حاصل نمي شود. اين آيه)34( سفارش مي كند كه بدي ها را با خوبي پاسخ بده و اهل انتقام نباش؛ همان گونه كه در دعاي مكارم الاخلاق، امام زين العابدين(ع) از خداوند مي خواهد كه به او توفيق دهد كه در برابر غيبت مردم از او، نيكي مردم را بگويد و از بدي آنان بگذرد و هركس با او قطع رابطه كرد با او معاشرت كند. بارها در سيره پيامبر اكرم(ص) و اهل بيت معصوم آن حضرت نمونه هايي از اين برخوردها را مي خوانيم كه سرسخت ترين مخالفان را به طرفدارا آنان تبديل كرده است.
مردم چند دسته اند:
كسي كه دوست خود را حفظ مي كند.
كسي كه دوست خود را نسبت به خود بي تفاوت مي كند.
كسي كه دوست خود را به دشمن تبديل مي كند.
كسي كه دشمن را به دوست خود تبديل مي كند.
* بهره و حظّ بزرگ، از ديدگاه دنيا طلبان براي قارون است "انه لذو حظّ عظيم" ولي از ديدگاه قرآن بهره و حظّ بزرگ براي افرادي است كه كرامت نفس و سعه صدر داشته باشند "و ما يلقّاها الاّ ذو حظّ عظيم".
* كلمه "نزغ" به معناي ورود در كاري به قصد فساد است و به وسوسه شيطان و تحريك او نيز گفته مي شود.
در اين آيه(36) و سه آيه قبل، چهار نكته براي مناديان راه خدا مطرح شده است:
در آيه 32 مي فرمايد: بهترين سخن، دعوت به سوي خداست، مشروط بر آن كه دعوت كننده، خود اهل عمل و تسليم فرمان خدا باشد.
در آيه بعد مي فرمايد: اگر در مسير دعوت با مخالفان روبرو شدي با بهترين شيوه برخورد كن تا او را تغيير دهي، يا به گونه اي عمل كن كه گويا همان مخالف، دوست صميمي تو است و هيچ به روي خود نياور.
در آيه بعد مي فرمايد: اين ناديده گرفتن عداوت ها و دشمني ها نياز به صبر دارد و مخصوص كساني است كه بهره بزرگي از كرامت و لطف خدا را دريافت كرده باشند.
در اين آيه مي فرمايد: اگر شيطان تو را وسوسه كرد كه با دشمن برخورد خشن داشته باش به خدا پناه ببر.
وسوسه شيطان "نزغ"، راه ها و ابزار و انواعي دارد:
گاهي از طريق ترساندن است "الشيطان يعدكم الفقر".
گاهي از طريق زيبا جلوه دادن است "زيّن الشيطان اعمالهم".
گاهي از طريق وعده هاي تو خالي است "يعدهم و يمنيهم".
گاهي از طريق دشمني و كينه است "يوقع بينكم العداوة و البغضاء".
* خداوند هستي را آفريد "خالق كل شيء"، و بر آن ولايت كامل دارد "لله ملك السموات"، و همه هستي لشكر او هستند "لله جنود السموات والارض"، همه مطيع اويند "كلٌّ له قانتون" و همه نشانه قدرت، حكمت و رحمت او هستند "و من آياته..." و بازگشت همه به سوي اوست "اليه المنتهي".
در آيه 32 بهترين كلام را دعوت به سوي خدا معرفي كرده است و اين آيه(37)، راه دعوت الي الله را بيان مي كند.
شب و روز از آيات الهي و نشانه هاي قدرت خداوند هستند؛ آرامش شب و پياپي بودن آن با روز، زمان بندي و كم زياد شدن آن دو و تناسب آنها با خواب و آرامش انسان. بركات روز از جمله: رشد نباتات و حيوانات و تبخير آب ها و به دنبال آن پيدايش ابرها و باران و ثمر دادن درختان و ذخيره شدن انرژي و پديد آمدن حركت و سير و سفر و سهمي كه زمين در حركت خود از آن دارد و فاصله خورشيد با زمين و فضاي اطراف زمين كه كنترل كننده حرارت خورشيد است هم چنين وجود ماه كه چراغ شب و تقويم طبيعي و عمومي براي همگان و نيز حركات ماه در منزل گاه هاي مختلف و نقش آن در جزر و مد درياها همه و همه از آيات پروردگار و از نشانه هاي قدرت اوست.
ü گزيده اي پيامهاي اين گلبرگ
* آن چه ايمان را بارور مي كند و به نتيجه مي رساند، مقاومت است وگرنه چه بسيار مؤمناني كه بد عاقبت شدند.
* استقامت، در كنار ايمان ارزش دارد وگرنه كفار نيز بر باطل خود استقامت دارند.
* خالق بودن خدا را بسياري قبول دارند ولي در تدبير امور پاي ديگران را به ميان مي آورند؛ مهم آن است كه انسان در ربوبيت خداوند مقاومت كند يعني هيچ قانون و برنامه اي را از غير خدا نپذيرد.
* استقامتي ارزشمند است كه طولاني باشد.
* انسان در اثر ايمان و مقاومت، فرشتگان را به خود جلب مي كند.
* فرشتگان بر غير پيامبران نيز نازل مي شوند.
* بر مؤمنان مقاوم فرشتگان نازل مي شود و بر گناهكاران، شياطين.
* مقاومت در راه حق، هم خوف از آينده را بر طرف مي كند و هم حزن و اندوه نسبت به گذشته را.
* بالاترين هديه آسماني كه فرشتگان براي مؤمنان مقاوم مي آورند، آرامش روحي و رواني است.
* مؤمن مقاوم، دوستان آسماني دارد.
* توجه به حمايت و پشتيباني فرشتگان، دلهره مؤمنان را برطرف مي كند.
* تمام خواسته هاي انسان در بهشت قابل دسترسي و تأمين است.
* در بهشت، هم لذت هاي مادي تأمين مي شود و هم درخواست هاي معنوي.
* همه لذت هاي بهشت، گوشه اي از لطف الهي است.
* الطاف الهي برخاسته از بخشش و لطف اوست. ( نه طلب انسان).
* تبليغ دين، بهترين سخن است و بهترين سخنگوي هستي انبيا هستند.
* بهترين سخن آن نيست كه عملي تر و خوش آهنگ تر باشد بلكه آن است كه مردم را به خدا دعوت كند و با هدف باشد.
* سخني ارزش دارد كه گوينده آن اهل عمل باشد. (گويندگان بي عمل به شدت توبيخ مي شوند).
* دعوتي ارزش دارد كه علاوه بر عمل، نشاط و تسليم و رضا را به همراه داشته باشد.
* يكي از راه هاي دعوت الي الله آن است كه تنش زدايي نماييم و بدي ديگران را با نيكي دفع كنيم.
* فكر نكنيم مرور زمان مسايل را كهنه مي كند و همه چيز فراموش مي شود. (برخوردهاي مثبت و منفي هرگز يكسان نيست و آثار آن در عمق روح افراد باقي مي ماند).
* يك نمونه عملي دعوت به سوي خدا دفع بدي هاي مردم با برخوردهاي خوب است.
* در برخورد با مخالفان، اخلاق نيك كافي نيست، تهاجم اخلاقي لازم است. (دفع بدي هاي دشمن با روش نيكو كافي نيست، بلكه به نيكو ترين روش ها و برخوردها و برترين رفتارهاي اخلاقي نياز است).
* كيمياي واقعي، آن نيست كه مس را طلا كند، بلكه برخوردي است كه دشمني را به محبت تبديل نمايد.
* سعه صدر شرط توفيق در تبليغ است.
* توجه به نتيجه كار، انگيزه انسان را بالا مي برد. (اگر بدانيم كه نتيجه برخورد خوب، تبديل دشمن به دوست است، انگيزه اين كار در ما زياد مي شود).
* در رفتارهاي شايسته، اگر دشمن دوست نشود لااقل حيا و شرمندگي در او به وجود مي آيد و او را به رفتار دوستانه وادار مي كند.
* ارزش دوست به گرمي اوست.
* رفتار نيكو با نااهلان و تحمل مخالفان، مخصوص كساني است كه قبلاً خود سازي كرده و تمرين داشته باشند.
* رسيدن به قله صبر، كار آساني نيست.
* انتقام و مقابله به مثل در برخوردهاي اخلاقي، نشانه كم صبري است.
* تنها صابران هستند كه حظ عظيم دارند.
* برانگيختن حس انتقام جويي در انسان، از شگردهاي شيطاني است ولي پاسخ دادن بدي ها با نيكي، از سفارشات الهي است.
* از وسوسه شيطان، هيچ كس حتي پيامبر در مان نيست.
* وسوسه شيطان دائمي است.
* هر عنصري كه وسوسه گر باشد شيطاني است.
* صبر نكنيد كه شيطان مسلط شود، با پيدا كردن كوچك ترين وسوسه به خدا پناه ببريد.
* داروي وسوسه شيطان، پناهندگي به خدا و توبه است.
* استعاذه از ابزارهاي عصمت انبياست.
* به كسي بايد پناه برد كه جامع همه كمالات و شنوا و آگاه باشد.
* با اين كه خدا مي داند ولي ما بايد ضعف و پناهندگي خود را با زبان و دل اظهار كنيم.
* پناه خواستن از خداوند بي پاسخ نمي ماند.
* تنها خداوند شنوا و داناي مطلق است.
* شب و روز، از نشانه هاي قدرت و حكمت و رحمت الهي است.
* طبيعت بهترين كلاس خداشناسي است.
* حتي پر ثمر ترين موجودات هستي قابل پرستش نيستند.
* در تربيت افراد، ضمن اين كه از راه هاي خطا جلوگيري مي كنيد، راه هاي صحيح را نيز با استدلال بيان كنيد.
* اگر خورشيد با آن عظمت سزاوار پرستش نيست، تكليف اين همه بت هاي كوچك و بزرگ بي اثر روشن است.
* خالق هستي، سزاوار پرستش است. مخلوق نمي تواند معبود باشد.
* توحيد در خالقيت، دليل توحيد در عبادت است.
* سرپيچي از سجده و عبادت، نمونه بارز استكبار است.
* تكبر مانع بندگي است.
* با عرضه كردن الگوهاي برتر، غرور متكبران را بشكنيد. اگر انسان هاي متكبر سجده نمي كنند مهم نيست، زيرا فرشتگان بدون خستگي سجده مي كنند.
* خداوند پيامبرش را در برابر مستكبران دلداري مي دهد.
* اگر همه انسان ها نيز عبادت الهي را ترك كنند فرشتگان و جهان هستي تسليم خدا هستند.
* تسبيح، كار فرشتگان است و تسبيح گويان زميني، شبيه فرشتگان هستند.
* تسبيح، قله عبادت است.
* شب و روز، وسيله شناخت خدا و عبادت او هستند نه آن كه خود پرستش شوند.
* عبادت دز شب، مورد تاكيد بيشتري است. (نام شب قبل از روز آمده است).
* فرشتگان شبانه روز، تسبيح گو هستند.
* فرشتگان در تسبيح خداوند اخلاص دارند.
لو انزلنا هذاالقرآن على جبل لرايته خاشعا متصدعا من خشيه الله و تلك الامثال نضربها للناس لعلهم يتفكرون