گلبرگ پانصد و پانزدهم

مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ تَرَاهُمْ رُكَّعًا سُجَّدًا يَبْتَغُونَ فَضْلا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا سِيمَاهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ ذَلِكَ مَثَلُهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَمَثَلُهُمْ فِي الإنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ فَاسْتَوَى عَلَى سُوقِهِ يُعْجِبُ الزُّرَّاعَ لِيَغِيظَ بِهِمُ الْكُفَّارَ وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ مِنْهُمْ مَغْفِرَةً وَأَجْرًا عَظِيمًا (٢٩)

 

۞بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ ۞

 

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ (١)

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ وَلا تَجْهَرُوا لَهُ بِالْقَوْلِ كَجَهْرِ بَعْضِكُمْ لِبَعْضٍ أَنْ تَحْبَطَ أَعْمَالُكُمْ وَأَنْتُمْ لا تَشْعُرُونَ (٢)

إِنَّ الَّذِينَ يَغُضُّونَ أَصْوَاتَهُمْ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ أُولَئِكَ الَّذِينَ امْتَحَنَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ لِلتَّقْوَى لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَأَجْرٌ عَظِيمٌ (٣)

إِنَّ الَّذِينَ يُنَادُونَكَ مِنْ وَرَاءِ الْحُجُرَاتِ أَكْثَرُهُمْ لا يَعْقِلُونَ (٤)

 

29. Muhammad is the apostle of Allah. and those who are with Him are strong against Unbelievers, (but) compassionate amongst Each other. Thou wilt see them bow and prostrate themselves (in prayer), seeking Grace from Allah and (His) good Pleasure. on their faces are their marks, (Being) the traces of their prostration. This is their similitude In the Taurat; and their similitude In the Gospel is: like a seed which Sends forth its blade, then makes it strong; it then becomes thick, and it stands on its own stem, (filling) the sowers with wonder and Delight. As a result, it fills the unbelievers with rage at them. Allah has promised those among them who believe and do righteous deeds forgiveness, and a great reward.

In the Name of Allâh, the Most Beneficent, the Most Merciful.

1. O ye who believe! put not yourselves forward before Allah and His Messenger. but fear Allah. for Allah is He who hears and knows all things.

2. O ye who believe! raise not your voices above the voice of the Prophet, nor speak aloud to Him In talk, As ye may speak aloud to one another, Lest your deeds become vain and ye perceive not.

3. those that lower their voices In the presence of Allah.s Messenger,- their hearts has Allah tested for piety: for them is forgiveness and a great reward.

4. those who shout out to Thee from without the inner apartments - Most of them lack understanding.

 

29*محمد رسول خداست و کسانی که با او هستند، بر کفار، سخت و در میان خودشان مهربانند. آنان را پیوسته در رکوع و سجود می بینی، که فضل و رضوان را از خدا می جویند، نشانه آنان در رخسارشان از اثر سجود نمایان است. این است وصف ایشان در تورات و وصف آنان در انجیل، مانند زراعتی است که جوانه را از زمین خارج کرده، پس آن را نیرو داده تا سخت شود و بر ساقه خود بایستد، آن گونه که کشاورزان را به شگفتی و شادی وا می دارد. تا خداوند به واسطه مؤمنین کفار را به خشم آورد، ولی خداوند به کسانی از کفار که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام دهند|، وعده آمرزش و پاداش بزرگی داده است.

 

به نام خداوند بخشنده مهربان

1* ای کسانی که ایمان آورده اید! در هیچ کاری بر حکم خدا و پیامبر او پیشی نگیرید و از خداوند پروا کنید، که خداوند شنوا و دانا است.

 

2* ای کسانی که ایمان آورده اید! در گفتگو با پیامبر صدایتان را بلندتر از صدای پیامبر نکنید و آن گونه که با یکدیگر بلند گفتگو می کنید، با پیامبر بلند سخن مگویید! مبادا به خاطر این بی ادبی، اعمالتان نابود شود و شما آگاه نشوید.

 

3* همانا کسانی که نزد پیامبر از روی ادب و احترام صدایشان را پایین می آوردند، آنان کسانی هستند که خداوند دلهایشان را برای پذیرش تقوا آزمایش و آماده کرده و آمرزش و پاداش بزرگ مخصوص آنهاست.

 

4* همانا کسانی که از پشت حجره ها تو را می خوانند، اکثرشان تعقل نمی کنند.

 

29. Muhammad est le Messager d'Allah. et ceux qui sont avec Lui sont durs envers les mécréants, Miséricordieux entre eux. Tu les vois inclinés, prosternés, recherchant d'Allah grâce et agrément. leurs visages sont marqués par la trace laissée par la prosternation. Telle est leur image dans la Thora. et l'image que l'on donne d'eux dans l'Evangile est celle d'une semence qui sort Sa pousse, puis se raffermit, s'épaissit, et ensuite se dresse sur Sa tige, à l'émerveillement des semeurs. [Allah] par eux [les croyants] remplit de dépit les mécréants. Allah promet à ceux d'entre eux qui croient et font de bonnes oeuvres, un pardon et une énorme récompense.

Au nom d'Allah, le Tout Miséricordieux, le Très Miséricordieux.

1. vous qui avez cru! ne devancez pas Allah et son messager. et craignez Allah. Allah est Audient et Omniscient.

2. vous qui avez cru! N'élevez pas vos voix au-dessus de la voix du Prophète, et ne haussez pas le Ton en Lui parlant, comme vous le haussez les uns avec les autres, sinon vos oeuvres deviendraient vaines sans que vous vous en rendiez compte.

3. ceux qui auprès du Messager d'Allah baissent leurs voix sont ceux dont Allah a éprouvé les coeurs pour la piété. ils auront un pardon et une énorme récompense.

4. ceux qui t'appellent à haute voix de derrière les appartements, la plupart d'entre eux ne raisonnent pas.

 

التماس دعا

 

ü    گزيده اي از نكات اين گلبرگ

 

٭ "رُکعّ" جمع "راکع" به معنای رکوع کننده و "سُجّد" جمع "ساجد" به معنای سجده کننده است. این دو کلمه برای کسانی به کار می رود که بسیار اهل سجده و رکوع باشند و بر آن مداومت کنند.

"سوق" به معنای ساق پا و ساقه گیاه، "شطأ" به معنای جوانه گیاه، "آزر" به معنای تقویت و کمک و "استغلظ" از غلظت به معنای سفت و محکم شدن می باشد.

در آغاز سوره، پیامبر(ص) مورد خطاب بود "انّا فتحنا لک" در پایان نیز محور آن، خدا است "محمّد رسوا الله".

در این آیه(29)، شیوه ارتباطات یک مؤمن ترسیم شده است:

رابطه با بیگانگان "اشداء".

با خداوند "رکعا سجداً".

با خود "یبتغون".

تشبیه جامعه اسلامی به مزرعه کشاورزی، قابل دقت است زیرا:

الف- کشت، از درون زمین است، عقیده نیز از درون انسان است.

ب- کشت، در محیط مناسب رشد می کند، جامعه اسلامی نیز نیاز به زمینه های مناسب دارد.

ج- کشت، دارای رشد طبیعی و تدریجی و اصیل و ثابت است، رشد امت اسلامی نیز مراحل و ثبوت و اصالت دارد.

در نوشتن صلح نامه حدیبیه، همین که حضرت علی(ع) نوشتند: محمد رسول الله، نماینده کفار اصرار کرد که این کلمه باید حذف شود، امام علی(ع) از حذف لقب «رسول الله» ناراحت بود ولی خداوند به جای آن در متن قرآن فرمود: «محمّد رسول الله».

یاران پیامبر(ص)، در جستجوی دنیا و آخرتند، "فضل" به نعمت ها و امکانات مادی و "رضوان" به نعمت ها و امور معنوی گفته می شود. شاید هم مقصود این باشد که یاران پیامبر(ص) برای کار خود ارزشی قایل نیستند، بلکه به فضل او دل بسته اند نه به اعمال خود.

این آیه، هم به نشانه های ظاهری مؤمن اشاره کرده که خضوع و خشوع در گفتار و رفتار است "سیماهم فی وجوههم من اثر السجود"، و هم به استواری و ریشه دار بودن عقیده در دل و جان مؤمن که همواره در حال رشد و گسترش است "کزرع اخرج شطأه...".

در انجیل متی می خوانیم: بار دیگر مثلی برای ایشان زده گفت: ملکوت آسمان مثل دانه خردلی است که شخصی گرفته در مزرعه خویش کاشت و هر چند دانه از سایر دانه ها کوچکتر است، ولی چون نمو کند، بزرگ ترین بقول (سبزیجات) است و درختی می شود چنان که مرغان در هوا در شاخه هایش آشیانه می گیرند.

امام صادق(ع) در بیان آیه "سیماهم فی وجوههم من اثر السجود"، فرمودند: مراد آثار شب زنده داری است "هو السّهر فی الصلاة".

اسلام دین جامع است؛ در خط سیاسی "اشداء علی الکفّار" و در اخلاق اجتماعی "رحماء بینهم" و در بعد معنوی "تراهم رکعاً سجداً" است.

 

 

سیمای سوره مبارکه حجرات

این سوره در مدینه نازل شده و دارای هجده آیه است.

"حُجرات" جمع "حُجرة" است و چون در آیه چهارم این سوره درباره حجره های خانه پیامبر اکرم(ص) سخن به میان آمده، این سوره حجرات نامیده شده است.

در این سوره موضوعات اخلاقی و اجتماعی مهمی مطرح شده که به برخی از آنها اشاره می شود:

1- آداب برخورد با پیامبر(ص) و پیشی نگفرتن بر آن حضرت.

2- دوری از مسخره کردن، نام بد نهادن، سوء ظن، تجسس و غیبت.

3- برقراری روابط اجتماعی براساس اخوت و برادری، اصلاح ذات البین، بسیج عمومی بر ضد یاغی، میانجی گری عادلانه و دوری از شایعه پراکنی.

4- ارزش گذاری افراد جامعه براساس درجات ایمان و تقوای آنان و دوری نمودن از کفر، فسق و گناه.

5- پیروی از پیامبران الهی از روی عشق و آگاهی و دوری از هر گونه منت گذاری به واسطه پذیرش اسلام و عمل به دستورات آن.

در این سوره کوتاه، پنج بار خطاب "یا ایهّا الذین آمنوا" تکرار شده است که بیانگر جایگاه مسائل اخلاقی و روابط اجتماعی در اسلام می باشد و به خوبی نشان می دهد که نحوه رفتار مسلمانان با یکدیگر و با رهبران خود، مورد توجه شارع مقدس بوده است.

 

 

٭سه سوره مائده، حجرات و ممتحنه که درباره مسائل حکومتی و اجتماعی است، با جمله "یا ایهّا الذین آمنوا" شروع شده است.

در آغاز سوره مائده می خوانیم: "یا ایهّا الذین آمنوا اوفوا بالعقود"، ای کسانی که ایمان آورده اید!به پیمان های خود وفادار باشید و در سوره ممتحنه می خوانیم: "یا ایهّا الذین آمنوا لا تتّخذوا عدوّی و عدوّکم اولیاء"، ای کسانی که ایمان آورده اید! دشمن من و دشمن خود را سرپرست خود قرار ندهید و در این سوره می خوانیم: ای کسانی که ایمان آورده اید! بر حکم خدا و رسول پیشی نگیرید.

این آیه(1) می خواهد مؤمنان را هم چون فرشتگان تربیت کند، زیرا قرآن درباره آنها می فرماید: در سخن خدا بر خدا سبقت نمی گیرند و تنها بر طبق دستور او عمل می کنند "یا یَسبِقونَه بِالقَول و هم باَمرِه یَعمَلون".

قرآن، موارد تقدم و پیشی گرفتن بر پیامبر را بیان نکرده است تا شامل نهی از انواع پیش افتادن ها در امور عقیدتی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و غیر آن در گفتار و کردار گردد.

خداوند از تقدم بر رهبر جامعه اسلامی به شدت نهی نموده است، زیرا کسی که در کارهایش از خدا پیشی می گیرد، در مدیریت نظام اسلامی خلل وارد کرده و جامعه را به هرج و مرج می کشاند و در حقیقت نظام قانون گذاری را بازیچه تمایلات خود قرار می دهد.

عمل به این آیه، جلو بسیاری از خطاها را می گیرد. زیرا گاهی خواسته مردم، پیروی انسان از حدس و تخمین یا میل به ابتکار و نوآوری و یا قضاوت عجولانه و یا گمان آزاد اندیشی، انسان را وادار به گفتن، نوشتن و یا گرفتن تصمیماتی می کند که ناخود آگاه از خواسته خدا و رسول جلو می افتد. همان گونه که گروهی به گمان عبادت، قاطعیت، انقلابی بودن و زهد و ساده زیستی، از خدا و رسول پیشی گرفتند و به قول معروف کاسه داغ تر از آش شدند.

پذیرش و عمل به آن دسته از آداب و عادات و رسوم اجتماعی و یا مقررات و قوانین بشری که ریشه در قرآن و حدیث ندارد و برخاسته از عقل و فطرت نیست، نوعی پیشی گرفتن از خدا و رسول است.

 

٭در آیه قبل، از پیشی گرفتن بر رسول خدا و دستورات الهی در عمل نهی شد و در این آیه(2)، از بلند کردن صدا در حضور پیامبر در گفتار و سخن گفتن.

در آیه 63 سوره نور نیز سفارش شده که پیامبر(ص) را مانند خود صدا نزنید، بلکه با احترام و مؤدبانه نام ببرید.

حفظ عمل، مهم تر از خود عمل است. اعمال ما گاهی از اول خراب است، چون با قصد ریا و خود نمایی شروع می شود، گاهی در وسط کار به خاطر عجب و غرور از بین می رود و گاهی در پایان کار به خاطر بعضی اعمال حبط می شود. به همین جهت قرآن می فرماید: "مَن جاء بالحسن] فله عشر امثالها" و نمی فرماید: هر کس عملی را انجام دهد، ده برابر پاداش دارد. زیرا میان انجام عمل در دنیا و تحویل آن در قیامت، فاصله زیادی است.

چنان که در روایتی رسول خدا(ص) فرمود: برای هر ذکری، درختی در بهشت کاشته می شود، شخصی گفت: پس ما در بهشت درختان زیادی داریم! حضرت فرمود: بله ولی گاهی گناه و اعمالی از شما سر می زند که آن درختان را می سوزاند. سپس آیه فوق را تلاوت فرمود.

قرآن، حبط اعمال را، یک جا برای کفر و شرک آورده و یک جا برای بی ادبی در محضر پیامبر اکرم(ص)، پس کیفر بی احترامی به پیامبر، هم وزن کفر و شرک است.

یکی از یاران پیامبر که در حضور پیامبر(ص) بلند سخن گفته بود، هنگامی که شنید صدای بلند او سبب از بین رفتن و نابودی کارهای خوب او می شود، بسیار ناراحت شد. پیامبر(ص) فرمود: صدای بلند تو برای خطابه و سخنرانی بود و حساب تو از دیگران جداست.

در جمله "ان تحبط اعمالکم و انتم لا تشعرون"، این نکته نهفته است که برخی اعمال آثار وضعی دارد و آن آثار وابسته به دانستن یا ندانستن ما نیست.

اگر انسان مایعی سمی بخورد مسموم می شود، گرچه گمان کند آب است. اگر به سیم برق دست بزنیم دچار برق گرفتگی می شویم، گرچه گمان کنیم برق ندارد. برخی گناهان، سبب پیدایش قحطی، زلزله، کوتاه شدن عمر، ذلت و خواری می شود، گرچه خود انسان از عامل پیدایش این آثار خبری نداشته باشد.

گرچه بلند کردن صدا در مقابل پیامبر بی ادبی به پیامبر(ص) است که به خاطر مقام والای آن حضرت، سبب حبط اعمال می شود، ولی قرآن به ما سفارش کرده که نسبت به همه مردم ادب را رعایت کنیم و آرام سخن بگوییم. چنان که لقمان(ع) به فرزندش می گوید: "واغضُض من صَوتک" صدای خود را فرو گیر و آرام سخن بگو. سپس صداهای بلند را به صدای الاغ تشبیه کرده است: "انّ اَنکَر الاصوات لَصوتُ الحَمیر".

مسئله صدای بلند و آلودگی صوتی، امروزه یکی از مشکلات جامعه بشری است که گاهی به اسم عروسی، گاهس به اسم عزا، گاهی در مسجد و گاهی در کوچه و خیابان و زمین ورزش، آرامش را از مردم سلب می کند.

 

٭ کلمه "غَضّ" به معنای پایین آوردن و کوتاه کردن است. این واژه در قرآن، هم در مورد کوتاه کردن صدا به کار رفته و هم در مورد کوتاه کردن نگاه؛ چنان که در مورد نگاه به نامحرمان، قرآن می فرماید: "قل للمؤمنین یغضّوا من ابصارهم".

اگر ادب در کلام لازم است، در رفتار و کردار، به طریقی اولی لازم است.

آهسته سخن گفتن، نشانه ادب، تواضع، وقار و آرامش انسان است.

قرآن در این آیه(4) می فرماید: خداوند دل های افراد را آزمایش می کند، تا میزان پاکی و تقوای درون آنها را آشکار سازد. زیرا چه بسیار افراد ریاکارانه اظهار ادب و تواضع می کنند، ولی در درون متکبرند.

پاداش های الهی معمولاً با صفات "کَریم" ، "عَظیم" ، "کَبیر" و "غَیر مَمنُون" (پیوسته) همراه است و این به خاطر آن است که سرچشمه این پاداش ها، رحمت و لطف بی نهایت خدا الست.

 

 

ü    گزيده اي  پيامهاي اين گلبرگ

 

٭ وعده های الهی شفاف است. (آن پیامبری که مکتبش بر تمام ادیان غالب می شود، محمد رسول الله است).

٭ جهانی شدن مکتب اسلام، به رهبری الهی و یارانی صادق نیازمند است.

٭ یکی از ابزار و شیوه تربیت، معرفی الگوهاست.

٭ ایمان به رسول خدا، گام اول است، مهم ترین گام، همراهی با رسول است.

٭ مسلمین باید در برابر دشمن؛ خشونت، قاطعیت، صلابت و شدّت داشته و در برابر دیگر مؤمنان؛ رأفت، مودت، رحمت و عطوفت، مهر و احساسات داشته باشند.

٭ بی تفاوتی ممنوع، مسلمان باید مظهر حب و بغض باشد.

٭ ملاک مهر و قهر، ایمان و کفر است، نه قوم و قبیله و مال و ثروت.

٭ عبادت، برای یاران پیامبر(ص) یک شیوه دائمی است، نه یک عمل موسمی.

٭ در جامعه اسلامی، باید نماز بروز و ظهور داشته باشد، نه مخفی و پنهان.

٭ رکوع و سجود در نماز، دارای محوریت است.

٭ عباداتی مورد ستایش است که همراه با کثرت و مداومت باشد.

٭ بخش هایی از تورات و انجیل فعلی، دست نخورده و تحریف نشده است، لذا قرآن در مواردی به آنها استناد می کند.

٭ در کتب آسمانی قبل نیز پیش گویی هایی بوده است. در تورات و انجیل، سیمای یاران پیامبر اسلام مطرح شده است.

٭ مثال های کتب آسمانی، طبیعی، همه جایی، همه فهم، در دسترس و قابل تجربه است.

٭ رشدی پایدار است که طبیعی، مستقل و تدریجی باشد.

٭ جامعه اسلامی باید خود کفا، مستحکم و مستقل باشد تا روی پای خود بایستد.

٭ دین از سیاست جدا نیست. در کنار رکوع و سجود، موضع گیری های قاطع دشمن شکن لازم است.

٭ رشد کمی و کیفی مسلمانان، کفار را عصبانی می کند.

٭ رکوع و سجود و همگامی با رسول خدا کافی نیست، باید تمام آن امور برخاسته از ایمان و عمل صالح باشد تا اجر عظیم دریافت شود.

٭ پاداش مؤمنان راستین در وهم نگنجد.

٭ دفع ضرر، مقدم بر کسب منفعت است.

٭ پیش از درخواست و دستور به کاری، باید ابتدا زمینه های روانی پذیرش را در مخاطب ایجاد کرد.

٭ حرام کردن حلال خداوند و یا حلال کردن حرام ها، نوعی پیشی گرفتن بر خدا و رسول است.

٭ هر گونه بدعت و جعل قانون در برابر قانون الهی ممنوع است.

٭ سرچشمه قانون و رفتار ما باید قرآن و سنت پیامبر(ص) باشد.

٭ حکم رسول، حکم خداست و بی احترامی به او بی احترامی به خداست.

٭ پیشی گرفتن از خدا و رسول، بی تقوایی است.

٭ برای انجام تکالیف، دو اهرم ایمان و تقوا لازم است.

٭ التزام عملی باید همراه با تقوای درونی باشد.

٭ کسانی که به خاطر سلیقه های شخصی یا آداب اجتماعی، بر خدا و رسولش پیشی می گیرند، از ایمان و تقوا دور شده اند.

٭ تندروی های خود را توجیه نکنیم.

٭ ایمان به حضور و آگاهی خداوند، زمینه پرهیز و خداترسی می گردد.

٭برای آموزش ادب به دیگران، ما نیز باید آنان را مؤدبانه صدا بزنیم.

٭ رهبر امت اسلامی، از جایگاه ویژه ای برخوردار است که باید مردم مراعات نمایند و بلند تر از او سخن نگویند و روی حرف او حرفی نزنند.

٭ سفارش به احترام به بزرگان، از زبان دیگران زیباست.

٭ مقام و موقعیت افراد، در عمل آنان اثر دارد. (جسارت مؤمن نسبت به پیامبر، کیفر سنگینی دارد).

٭ گاهی انسان ندانسته تیشه به ریشه خود می زند.