آیات 8 تا 30 سوره مبارکه ذاریات
گلبرگ پانصد و بیست و یکم
إِنَّكُمْ لَفِي قَوْلٍ مُخْتَلِفٍ (٨) يُؤْفَكُ عَنْهُ مَنْ أُفِكَ (٩) قُتِلَ الْخَرَّاصُونَ (١٠) الَّذِينَ هُمْ فِي غَمْرَةٍ سَاهُونَ (١١) يَسْأَلُونَ أَيَّانَ يَوْمُ الدِّينِ (١٢) يَوْمَ هُمْ عَلَى النَّارِ يُفْتَنُونَ (١٣) ذُوقُوا فِتْنَتَكُمْ هَذَا الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تَسْتَعْجِلُونَ (١٤) إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَعُيُونٍ (١٥) آخِذِينَ مَا آتَاهُمْ رَبُّهُمْ إِنَّهُمْ كَانُوا قَبْلَ ذَلِكَ مُحْسِنِينَ (١٦) كَانُوا قَلِيلا مِنَ اللَّيْلِ مَا يَهْجَعُونَ (١٧) وَبِالأسْحَارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُونَ (١٨) وَفِي أَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِلسَّائِلِ وَالْمَحْرُومِ (١٩) وَفِي الأرْضِ آيَاتٌ لِلْمُوقِنِينَ (٢٠) وَفِي أَنْفُسِكُمْ أَفَلا تُبْصِرُونَ (٢١) وَفِي السَّمَاءِ رِزْقُكُمْ وَمَا تُوعَدُونَ (٢٢) فَوَرَبِّ السَّمَاءِ وَالأرْضِ إِنَّهُ لَحَقٌّ مِثْلَ مَا أَنَّكُمْ تَنْطِقُونَ (٢٣) هَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ ضَيْفِ إِبْرَاهِيمَ الْمُكْرَمِينَ (٢٤) إِذْ دَخَلُوا عَلَيْهِ فَقَالُوا سَلامًا قَالَ سَلامٌ قَوْمٌ مُنْكَرُونَ (٢٥) فَرَاغَ إِلَى أَهْلِهِ فَجَاءَ بِعِجْلٍ سَمِينٍ (٢٦) فَقَرَّبَهُ إِلَيْهِمْ قَالَ أَلا تَأْكُلُونَ (٢٧) فَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةً قَالُوا لا تَخَفْ وَبَشَّرُوهُ بِغُلامٍ عَلِيمٍ (٢٨) فَأَقْبَلَتِ امْرَأَتُهُ فِي صَرَّةٍ فَصَكَّتْ وَجْهَهَا وَقَالَتْ عَجُوزٌ عَقِيمٌ (٢٩) قَالُوا كَذَلِكَ قَالَ رَبُّكِ إِنَّهُ هُوَ الْحَكِيمُ الْعَلِيمُ (٣٠)
8. truly ye are In a doctrine discordant, 9. through which are deluded (away from the truth) such As would be deluded. 10. woe to the falsehood-mongers,- 11. those who (flounder) heedless In a flood of confusion: 12. They ask, "When will be the Day of Judgment and Justice?" 13. (it will be) a Day when They will be tried (and tested) over the Fire! 14. "Taste ye your trial! This is what ye used to ask to be hastened!" 15. As to the righteous, They will be In the midst of Gardens and springs, 16. taking joy In the things which their Lord gives them, because, before then, They lived a good life. 17. They were In the habit of sleeping but Little by night, 18. and In the Hour of early dawn, They (were found) praying for forgiveness; 19. and In their wealth and possessions (was remembered) the right of the (needy,) Him who asked, and Him who (for some reason) was prevented (from asking). 20. on the earth are Signs for those of assured Faith, 21. As also In your own selves: will ye not then see? 22. and In heaven is your sustenance, As (also) that which ye are promised. 23. then, by the Lord of heaven and earth, This is the very truth, As much As the fact that ye can speak intelligently to Each other. 24. has the story reached thee, of the honoured guests of Abraham? 25. Behold, They entered His presence, and said: "Peace!" He said, "Peace!" (and thought, "These seem) unusual people." 26. then He turned Quickly to His household, brought out a fatted calf, 27. and placed it before them.. He said, "Will ye not eat?" 28. (When They did not eat), He conceived a fear of them. They said, "Fear not," and They gave Him glad tidings of a son endowed with knowledge. 29. but His wife came forward (laughing) aloud: she smote Her forehead and said: "A barren old woman!" 30. They said, "Even so has Thy Lord spoken: and He is full of wisdom and knowledge."
8* همانا شما در گفتار گوناگون (سرگردان) هستید. 9* هر که از حق منصرف گشت، در آینده نیز به انحراف کشیده خواهد شد. 10* مرگ بر دروغ زنان (که بی دلیل و برهان درباره قرآن و قیامت سخن می گویند). 11* آنان که در بی خبری و غفلت غرقند. 12* می پرسند روز جزا چه وقت است. 13* روزی است که آنها بر آتش سوزانده می شوند. 14* (به آنان گفته می شود:) عذابتان را بچشید، این همان عذابی است که درباره آن عجله داشتید. 15* همانا اهل تقوا در باغ ها و کنار چشمه ها جای دارند. 16* و آنچه را پروردگارشان به آنان عطا کند دریافت می دارند، آنان قبل از آن در دنیا نیکوکار بودند. 17* (برنامه شان این بود که) اندکی از شب را می خوابیدند. 18* و در سحرگاهان، استغفار می کردند. 19* و در اموالشان، برای سائل و محروم حقی بود. 20* و در زمین برای اهل یقین، نشانه هایی است. 21* و در آفرینش خودتان (نیز نشانه هایی از قدرت، عظمت و حکمت الهی است.) پس چرا (به چشم بصیرت) نمی نگرید؟ 22*و تقدیر و تدبیر رزق شما و آنچه وعده داده می شوید، در آسمان و عالم بالاست. 23* پس به پروردگار آسمان و زمین سوگند، این سخن ما حق است هم چنان که شما سخن می گویید. (همان طور که در سخن گفتن خود شک نمی کنید، در گفته های ما نیز شک نکنید). 24* آیا داستان میهمانان گرامی ابراهیم به تو رسیده است؟ 25* آنگاه که بر او وارد شدند و سلام گفتند. (ابراهیم در پاسخ) گفت: سلام، شما را نمی شناسم. 26* پس پنهانی به سراغ خانواده خود رفت و گوساله فربه (و بریان شده ای) را آورد. 27* پس غذا را نزدیک مهمانان گذاشت، (ولی با تعجب دید دست به سوی غذا نمی برند) گفت: چرا نمی خورید؟! 28* پس ابراهیم از غذا نخوردن مهمانان در درون خود احساس ترس کرد، آنان به او گفتند: نترس ما فرشتگان الهی هستیم و آنگاه او را به نوجوانی دانا بشارت دادند. 29* پس همسر ابراهیم با شنیدن مژده فرزند فریاد کنان پیش آمد و به صورت خود زد و گفت: پیرزنی نازا چگونه صاحب فرزند شود؟! 30* فرشتگان به ابراهیم گفتند: پروردگار تو این گونه گفته و البته از حکیم و داناست.
8. vous divergez sur ce que vous dites. 9. est détourné de Lui quiconque a été détourné de la foi. 10. maudits soient les menteurs, 11. qui sont plongés dans l'insouciance. 12. ils demandent: ‹A quand le Jour de la Rétribution?› 13. le Jour où ils seront éprouvés Au Feu: 14. ‹Goûtez à votre épreuve [punition]; Voici ce que vous cherchiez à hâter›. 15. les pieux seront dans des jardins et [parmi] des sources, 16. recevant ce que leur Seigneur leur aura donné. car ils ont été auparavant de bienfaisants: 17. ils dormaient peu, la nuit, 18. et aux dernières heures de la nuit ils imploraient le pardon [d'Allah]; 19. et dans leurs biens, il y avait un droit Au mendiant et Au déshérité. 20. il y a sur terre des preuves pour ceux qui croient avec certitude; 21. Ainsi qu'en vous-mêmes. N'observez-vous donc pas? 22. et il y dans le ciel votre subsistance et ce qui vous a été promis. 23. par le Seigneur du ciel et de la terre! ceci est Tout aussi vrai que le fait que vous parliez. 24. t'est-il parvenu le récit des visiteurs honorables d'Abraham? 25. quand ils entrèrent chez Lui et dirent: ‹Paix!›, il [leur] dit: ‹Paix, visiteurs inconnus›. 26. puis il alla discrètement à Sa famille et apporta un Veau gras. 27. ensuite il l'approcha d'eux... ‹Ne mangez-vous pas?› dit-il. 28. il ressentit alors de la peur vis-à-vis d'eux. ils dirent: ‹N'aie pas peur›. et ils Lui annoncèrent [la naissance] d'un garçon plein de savoir. 29. alors Sa femme s'avança en criant, se frappa le visage et dit: ‹Une vieille femme stérile... 30. ils dirent: ‹Ainsi a dit Ton Seigneur. C'est Lui vraiment le Sage, l'Omniscient›.

ü گزيده اي از نكات اين گلبرگ
v "یؤفک" از "اِفک" به معنای منصرف ساختن و به انحراف کشاندن است. لذا به دروغ که مایه انحراف است، افک گفته می شود.
"خرّاص" از "خَرص" به سخنی گفته می شود که پایه علمی ندارد و براساس گمان، تخمین و حدس است. "غمرة" به آب فراوانی گفته می شود که عمق آن پیدا نباشد و مراد از آن در این جا جهالت و نادانی عمیقی است که انسان را فرا گیرد.
عده ای کارشان شایعه سازی براساس حدس، پندار، القای بافته های خود به دیگران و ایجاد تردید در آنهاست. معمولاً شایعه را دشمن سفارش می دهد، منافقین تولید می کنند و افراد ساده لوح می پذیرند.
امام باقر(ع) درباره "یؤفک عنه مَن افک" فرمودند: کسی که از ولایت اهل بیت پیامبر(ص) سرپیچی کند، از بهشت باز خواهد ماند.
v "فتنه" در اصل به معنای گداختن طلا و نقره در آتش برای جداسازی خالص از نا خالصی های آن است و در این جا به معنای شدت عذاب کفار است.
سیمای دوزخیان منحرف:
تناقض گویی می کنند "فی قول مختلف"، از حق روی می گردانند "یؤفک عنه من افک"، در سهو و اشتباه غرق می شوند "فی غمرة ساهون"، نظام فکری خود را بر حدسیات استوار می سازند "الخرّاصون"، پندارهای بی اساس و سؤالات نابجا دارند و در تحقق وعده های الهی شتاب می ورزند "یسئلون ایّان یوم الدین".
v "یهجعون" از "هجوع" به معنای خواب شبانه است. آیه 17 دو گونه معنا می شود: یکی آن که متقین، بیشتر شب را بیدارند و اندکی از آن را می خوابند، دیگر آن که متقین، بیشتر شب ها به عبادت برمی خیزند و کم است شب هایی که آنها تماماً در خواب باشند و برای عبادت برنخیزند. چنان که در روایتی از امام صادق(ع) درباره "کانوا قلیلاً من اللیل ما یهجعون" پرسیدند، فرمود: شب های کمی اتفاق می افتد که آنان بخوابند و در آن قیامی (برای عبادت) نداشته باشند.
نباید منتظر ماند تا محرومان سؤال خود را مطرح کنند و بعد ما اقدام کنیم، باید آبرو و حرمت افراد حفظ شود.
امام صادق(ع) فرمود: برترین زمان برای دعا، وقت سحر است. چون خداوند فرموده است: "و بالاسحار هم یستغفرون".
امام صادق(ع) درباره "و بالاسحار هم یستغفرون" فرمود: مراد، هفتاد مرتبه استغفار کردن در نماز وِتر نماز شب است.
امام باقر و امام صادق(ع) فرمودند: مراد از محروم در آیه، کسی است که مشکل عقلی ندارد ولی رزق او توسعه نیافته است "لیس بعقله بأس و لم یبسط له فی الرزق".
گویا این حدیث، پاسخ کسانی است که گمان می کنند رزق وسیع آنان به خاطر علم و تدبیر و زرنگی و تخصص و عقلشان است، لذا امام فرمود" افراد عاقلی هستند که علی رغم تلاش و کوشش، باز هم چرخ زندگی آنان نمی چرخد.
v قرآن، شرط هدایت شدن و به یقین رسیدن از طریق آیات طبیعت و کتاب شریعت را، دل آماده می داند: "آیات للموقنین" ، "لقوم یسمعون" ، "لقوم یتفکّرون" ، "لقوم یعقلون" ، "لکل صبّار شکور" ، "لقوم یؤمنون" ، "لاولی النُهی" ، "لآیات للمتوسّمین" ، "لآیات للعالِمین" و "هدیً للمتّقین".
مردم به خاطر ضعف ایمان به مقدر بودن رزق، گرفتار گناه، سرقت، کم فروشی، حرص، بخل و انواع خلافکاری ها می شوند.
نزول رزق با حساب و کتاب دقیق است "عندنا خزائنه و من ننزّله الاّ بقدر معلوم"، اصل و سرچشمه نزد ماست و ما جز به مقدار معلوم، فرو نمی فرستیم.
آیه "فی السماء رزقکم و ما توعدون" را چند نوع می توان معنا کرد:
الف- مراد باران باشد که از آسمان نازل می شود و همچنین نور و ابر و باد و ...
ب- مراد آن باشد که تقدیر امور زمینیان در آسمان هاست.
ج- رزق ابدی که بهشت است در آسمان هاست.
د- تحقق وعده های الهی (نزول رحمت یا عذاب) از سمت آسمان است.
"مثل ما انکم تنطقون" یعنی همان اندازه که سخن گفتن شما برایتان محسوس است و واقعیت دارد، وعده های الهی نیز همین گونه است، پس در آنها شک نکنید.
v "راغ" به معنای آن است که انسان به گونه ای از حضور حاضران بیرون برود که نفهمند برای چه کاری می رود.
گروهی از فرشتگان برای بشارت تولد فرزند، به خانه ابراهیم(ع) وارد شدند. اما آن حضرت آنان را نشناخت ولی با این حال به خانه دعوت کرد و اسباب پذیرایی را فراهم نمود. اما چون دید که غذا نمی خورند نگران شد و دلیل آن را پرسید و آنان خود را معرفی کردند.
در مواردی، فرشتگان، به شکل انسان ظاهر شده اند که برخی از آنها در قرآن آمده است، هم چون: نزول جبرئیل بر مریم، حضور هاروت و ماروت در حکومت اسماعیل و نزول فرشتگان بر حضرت ابراهیم(ع).
v "أوجس" از "ایجاس" به معنای احساس امری در درون است. "خیفة" از "خوف" به معنای ترس و تنوین آن، تنویع و برای بیان نوع است، یعنی نوعی ترس ابراهیم را فرا گرفت. "صرّة" به معنای داد و فریاد و یا به معنای جماعت و گروه است. "صکّ" به معنای ضربه محکم و سیلی، "عجوز" به معنای عاجز و پیر و عقیم و "عقیم" به معنای نازا است.
ساره، همسر اول حضرت ابراهیم(ع) نازا بود و لذا ابراهیم(ع)، هاجر را به همسری گرفت. اما خداوند به هنگام پیری این زن، بشارت فرزند به او می دهد و او که پذیرش چنین امری برایش مشکل است، ناله و فریاد برمی آورد که من در جوانی نازا بودم، اکنون که پیر شده ام و به طور طبیعی هیچ زمینه ای برای فرزند دار شدنم نیست.
این آیات مربوط به فرزند دار شدن حضرت ابراهیم(ع) از طریق ساره و منظور از "غلام علیم" اسحاق(ع) است. در آیه 1-01 سوره صافات، بشارت تولد اسماعیل(ع) از طریق هاجر، با تعبیر "غلام حلیم" آمده است.
ü گزيده اي پيامهاي اين گلبرگ
v کسی که اهل منطق نباشد، هر لحظه حرفی می زند. لذا راه مستقیم یکی است، ولی بیراهه زیاد است. عقیده حق یکی است ولی ناحق یاد است.
v هر انحراف، لغزش و گناهی، زمینه ساز انحراف، لغزش ها و گناهان دیگری است.
v سخن گفتن بی دلیل و بی اساس و تکیه بر حدس و گمان، زمینه دریافت لعنت الهی است.
v جامعه اسلامی باید با قاطعیت، افراد نااهل را طرد نماید.
v حدس و گمان و اشتباه، گاهی برای افراد پیدا می شود، لکن خطر آنجاست که کار انسان، حدس زدن و عمر انسان در خطا و غفلت غرق باشد. (تکیه گاه انسان باید علم و دانش باشد نه حدس و گمان).
v کسی که در غفلت و اشتباه غرق شده و در دنیای حدس زندگی می کند، ارزش حیات و زندگی ندارد.
v پرسیدن برای فهمیدن، مانعی ندارد، اما اگر برای بهانه جویی و انکار حقیقت باشد، قابل توبیخ است.
v ندانستن جزییات، دلیل نپذیرفتن اصول نیست. گروهی به خاطر ندانستن زمان قیامت، از پذیرفتن اصل معاد سر باز می زنند.
v با کسانی که در صدد انکار حقایقند، باید با قاطعیت برخورد کرد.
v کیفر قیامت ساخته دست خود انسان است.
v کفار با آتش، عذاب جسمی می شوند و با خطاب "ذوقوا" عذاب روحی.
v برای هدایت و ارشاد مردم، باید عنصر تشویق و تهدید بهم پیوسته باشد.
v برای تقوی پیشگان، نه یک باغ و چشمه، که باغ ها و چشمه های با عظمتی است.
v چشم پوشی از لذت های فانی و زودگذر، کامیابی دائمی را به همراه دارد.
v عطاهای بهشتی را، ذات مقدس خداوند به متقین می دهد.
v آن کس که در این دنیا رنج نبرد، به گنج جاودان آخرت نخواهد رسید. آری برداشت آخرت نتیجه کشت دنیوی است.
v لازمه تقوا، احسان و نیکوکاری است.
v پاداش الهی، با عملکرد انسان همگون است. پاداش نیکی به دیگران در امروز سبب دریافت نیکی فردا است.
v نیکوکاری باید سیره دایمی انسان باشد.
v شب زنده داری، از نشانه های متقین است.
v نماز و نیایش در شب و استغفار در سحر، کار دائمی متقین است.
v همه انسان ها حتی متقین در معرض لغزش هستند و به استغفار نیاز دارند.
v در تهجد و سحرخیزی، از میان تمام اذکار و دعاها، استغفار جایگاه ویژه ای دارد.
v استغفار در سحر اوج عبادت است.
v اسلام مکتب جامعی است و عبادت در شب را با خدمت به محرومان در کنار هم قرار داده است.
v گروهی از مردم، محرومند اما سؤال نمی کنند، باید به آنان نیز توجه شود.
v کمکی که با سائل و محروم می کنید، حق خودشان را می دهید، زیرا خداوند در اموال مردم حقی برای آنان قرار داده است، پس بر آنان منت نگذارید.
v لازمه تقوا، فقر و نداری نیست و می توان متقی و ثروتمند بود. زیرا قرآن می فرماید: در اموال آنان، حقی برای محرومان است. پس آنان باید به قدری درآمد و ثروت داشته باشند که علاوه بر تأمین نیازهای خود، به دیگران نیز کمک کنند.
v نشانه های قدرت و حکمت الهی در زمین، همراه با پیشرفت علم و کشف اسرار طبیعت، روز به روز آشکارتر می شود.
v خداشناسی، باید براساس یقین و بصیرت باشد.
v تا روحیه باور در انسان نباشد، نعمت ها نشانه خداوند شمرده نمی شود.
v مطالعه طبیعت، راه تقویت ایمان و باور توحیدی است.
v وجود انسان به قدری با عظمت است که خداوند آن را هم ردیف کره زمین قرار داده است.
v خود شناسی، راه خدا شناسی است.
v مشکل اساسی کفار و بی دینان، سطحی نگری آنان است و خداوند آنان را از این جهت مورد توبیخ قرار می دهد.
v نگاهی که همراه با بصیرت نباشد، قابل توبیخ و سرزنش است. (بصیرت به معنای نگاه عمیق و دقیق است).
v هر گونه خیر و برکت یا قهر و عذاب الهی، به عنوان پاداش یا کیفر از آسمان نازل می گردد.
v تأمین و تقدیر روزی زمینیان در آسمان ها، نمودی از ربوبیت گسترده خداوند در آسمان و زمین است.
v قدرت نطق و سخن گفتن، از مواهب ویژه پروردگار به انسان است که خداوند برای حقیقی بودن سخن و وعده خود، به سخن گفتن بشر مثل می زند.
v مهمانی، یک ارزش و گرامی داشتن مهمان، سیره ابراهیمی است.
v در سلام کردن، همه واردان سلام کنند نه بعضی.
v سلام کردن باید سریع و بلافاصله پس از ملاقات باشد.
v آغاز سخن با سلام، یک ادب آسمانی حتی میان فرشتگان است.
v سلام دیگران را پاسخ دهیم گر چه ناشناس باشند.
v مهمان گرامی است، گرچه ناشناس باشد.
v آشپزخانه نباید در معرض دید مهمان باشد.
v زن و مرد در تهیه غذا و پذیرایی از مهمان، مشارکت کنند.
v میزبان باید به پذیرایی از میهمان و حالات او حساس باشد.
v فرشته حتی اگر به صورت انسان درآید غذا نمی خورد.
v غذا نخوردن مهمان موجب نگرانی میزبان گردد.
v انبیا از جنس بشر بوده اند و مثل سایر مردم گاهی ترس و نگرانی پیدا می کردند.
v کمال فرزند، به علم و دانش است.
v زن موجودی احساسی و عاطفی است و در مقابل آنچه می شنود معمولاً خیلی زود عکس العمل نشان می دهد.
v مرد نباید مانع بروز احساسات طبیعی زن شود.
v اراده خداوند بر عوامل طبیعی حاکم است.
v دادن ها و ندادن های الهی، همه عالمانه و حکیمانه است.
لو انزلنا هذاالقرآن على جبل لرايته خاشعا متصدعا من خشيه الله و تلك الامثال نضربها للناس لعلهم يتفكرون